Beatriz Ramo
architect and director STAR strategies + architecture

door Christa van Vlodrop

1. Achtergrond

Geboren in Zaragoza in het noorden van Spanje. In Valencia architectuur gestudeerd en in 2002 ‘tijdelijk‘ verhuisd naar Nederland: tenminste dat dacht ik toen, maar ik ben gebleven. Ik heb een paar maanden in Eindhoven en Amsterdam gewoond en woon nu al enige jaren in Rotterdam waar ik mijn architectuurbureau heb opgericht. Ook ik heb met blokken gespeeld en huizen getekend, maar als kind heb ik nooit gedacht dat ik architect wilde worden.

2. Vanwaar fascinatie
voor architectuur / stedenbouw?

Ik raakte gefascineerd in het derde studiejaar toen ik les kreeg over Adolf Loos. Ik herinner mij dat ik direct na de les een boek over zijn werk heb gekocht. Enige weken daarna raakte ik geïnteresseerd in het werk van Le Corbusier en die zomer heb ik zoveel mogelijk gebouwen van hem bezocht. Ik vind zijn werk nog steeds indrukwekkend. Als student vond ik architectuur fascinerend vanwege de mogelijkheid om ruimten te creëren. Later realiseerde ik mij dat het veel meer gaat om het ontwikkelen van een specifieke manier van denken en kijken. Het gaat om het dirigeren van ruimten, strategie, geld, tijd, wensen, beperkingen, mogelijkheden… Ik betrap mezelf er vaak op dat ik in het dagelijkse leven een ‘architectonisch’ aanpak heb…

3. Beste stad

Subjectief gezien: Rotterdam, waar ik al acht jaar woon. Het grote aantal stedelijke en architectonische ‘vergissingen’ houdt mij alert en constant uitgedaagd. Afgezien hiervan voel ik mij bevoorrecht om een deel van de stad te zijn die nog niet af is. Objectief gezien: New York.

4. Mooiste gebouw

Hagia Sophia in Istanbul. Met geen woord te beschrijven. Kunsthal in Rotterdam, een van de weinige gebouwen die hoe vaker ik het zie, hoe meer ik het bewonder.

5. Mooiste park of plein

Place Georges Pompidou, hoewel het niet echt een mooi plein is – er staan niet eens bankjes – vormt het een knappe eenheid met het gebouw. Het is bijna niet ontworpen. En mijn favoriet van Google Earth: Central Park in Manhattan.

6. Beste publieke inrichting / stedenbouwkundige invulling

Jardines del Turia in Valencia. Een 10 km lang park aangelegd in de drooggelegde bedding van de rivier de Turia. Na een ernstige overstroming in 1957 werd de rivier verlegd naar het zuiden van de stad. De oorspronkelijke rivier, na de overweging om hier een snelweg aan te leggen, werd uiteindelijk getransformeerd tot een groot park. Het is een voorbeeld van een succesvol project ongeacht een specifiek ontwerp. Het idee voor een longitudinaal park was de echte voltooiing. Stel je voor: een park dat door de hele stad loopt op 8 meter onder het maaiveld! Ik ben er ondertussen gewend aan geraakt, maar het was speciaal om de boomtoppen op ooghoogte te zien.

7. Beste innovaties 20ste eeuw en 21ste eeuw

20ste: Telefoon, vliegtuig en vervolgens low-cost luchtvaartmaatschappijen en internet.
21ste: Weet ik nog niet.

8. Komende baanbrekende innovatie

In architectuur of stedenbouw niet echt iets baanbrekends. De verbeteringen op dit gebied zijn al bereikt. En zo niet, dan is dat ten gevolge van een gebrek aan interesse of komt het ongelegen. Ik hoop dat komende baanbrekende innovaties zullen plaatsvinden op het gebied van medisch onderzoek.

9. Over de toekomst van de stad

Steden zullen niet zo radicaal veranderen zoals we telkens horen. De grootste veranderingen hebben al plaatsgevonden. De fatalistische scenario's, zo aanwezig in het huidige discours, worden niet onderbouwd met een constructieve basis. Ik vind het veel interessanter en nuttiger om het over de huidige situatie van de steden te hebben. Op die manier kunnen we een constructieve rol spelen en efficiënt handelen. Maar uiteraard vergt dit veel meer betrokkenheid en inzicht, want het speelt nu en kan worden beoordeeld. Het overige is slechts voorspellingen en speculaties. Bedenk maar eens hoe de 'toekomst' (het jaar 2000) werd gezien in de jaren '70.

10. Persoonlijke bijdrage aan stedenbouw

Door verscheidende studies en essays, zoals The Re-creatie van de Europese stad, heb ik de steden geanalyseerd als een ondeelbare kern van hardware en software, en heb ook gekeken naar de verwaarloosde spelers die onvermijdelijk deel uitmaken van de huidige software van de stad: low-cost luchtvaartmaatschappijen, iconische gebouwen, evenementen, et cetera… Met kritische essays, zoals O'Mighty Green, hoop ik een bijdrage te leveren duurzaamheid serieus te nemen ten opzichte van conventionalisme, gemeenplaatsen en overal groenvoorzieningen. Het is breed verspreid en is al een debat. Ik werk ook actief samen met MONU Magazine on Urbanism. In elk nummer worden relevante thema’s over de stad gepubliceerd.

11. Guerrilla in the city?

Ik verwijs naar de huidige voorbeelden van 'urban activisme': Een zeer pompeuze en modieuze naam voor iets dat juist het tegenovergestelde aan het worden is: geïnstitutionaliseerd, niet spontaan, ten dienste van en zonder verbeelding. Het wordt frivool gebruikt en het lijkt er op dat het een andere vorm van demagogie wordt. Het ergste? De zelf-uitgeroepene, zeer opportunistische, die niet verder gaat dan branding.